تعهدنامه محضری تأسیس مدرسه غیردولتی؛ ضوابط قانونی مؤسس و ضامن تضامنی

تحلیل مفاد ۱۹گانه تعهدات مؤسسان مدارس غیردولتی

متن این تعهدنامه بر اساس قانون مصوب مجلس شورای اسلامی و آیین‌نامه‌های هیئت وزیران تنظیم شده و کلیه منافذ حقوقی، مالی و انضباطی مدرسه را چتر حمایتی قرار می‌دهد. مهم‌ترین ارکان این تعهدات را می‌توان در ۴ محور خلاصه کرد:

۱. ممنوعیت واگذاری مجوز و ضوابط پذیرش محلی (بند ۱ و ۲)

برابر ماده ۹ آیین‌نامه اجرایی، مجوز تأسیس و پروانه فعالیت منحصراً به نام متقاضی صادر می‌شود و هرگونه واگذاری، صلح یا انتقال آن به غیر تحت هر عنوان ممنوع است. همچنین مؤسس متعهد می‌شود وفق ماده ۲۸ قانون، همه ساله حداقل بیست درصد (۲۰٪) از کل ظرفیت پذیرش مدرسه را در صورت وجود متقاضی، به دانش‌آموزان ساکن در همان محله اختصاص دهد.

۲. نظام‌مندی مالی، شهریه مصوب و حساب بانکی (بند ۳، ۴ و ۱۵)

مؤسس حق دریافت هیچ‌گونه شهریه مازادی تحت هر عنوان در طول سال تحصیلی ندارد و مکلف به رعایت بخشنامه‌های استرداد شهریه در صورت انصراف دانش‌آموز است. اخذ شهریه فوق‌برنامه مکمل و تابستانی کاملاً اختیاری است. از طرفی، طبق مواد ۱۷ و ۱۸ آیین‌نامه، مؤسس ملزم به افتتاح حساب جاری رسمی به نام مدرسه در یکی از بانک‌های کشور بوده و تمامی تراکنش‌ها (شهریه، سرویس، تغذیه و کمک‌های مردمی) باید از این حساب عبور کرده و در دفاتر رسمی ثبت شود تا مورد بازرسی آموزش و پرورش و اداره دارایی قرار گیرد.

۳. ضوابط گزینش نیرو، قانون کار و شاخص‌های عفاف (بند ۵، ۶، ۷ و ۹)

استخدام کلیه نیروهای آموزشی، اداری و خدماتی باید با رعایت ضوابط علمی، آموزشی و گزینش رسمی آموزش و پرورش صورت پذیرد. مؤسس موظف است مدیر واجد شرایط را جهت صدور ابلاغ معرفی کند. همچنین پوشش بیمه‌ای کارکنان بر اساس قانون تأمین اجتماعی (ماده ۲۵) و تعیین حقوق و مزایای کارکنان غیررسمی بر اساس قانون کار (ماده ۲۶) الزام‌آور است. رعایت شاخص‌های عفاف و حجاب ابلاغی ستاد امر به معروف توسط کارکنان، اولیا و دانش‌آموزان در محیط مدرسه و اردوها نیز الزامی است.

۴. استحکام بنا و جابجایی ملک (بند ۱۰ و ۱۱)

فضای آموزشی باید کاملاً مستقل، تخلیه شده و بدون سکونت غیر (به استثنای سرایدار) باشد. مدت اعتبار پروانه فعالیت مدرسه، منحصراً منطبق بر اعتبار تاییدیه استحکام بنای صادره از اداره کل نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس است. هرگونه جابجایی ملک یا تغییر ساختار ساختمان بدون نظر موافق نوسازی و آموزش و پرورش، مجوز را از درجه اعتبار ساقط می‌کند.

کالبدشکافی مسئولیت کیفری و مالی ضامن تضامنی

بخش دوم این سند، بار حقوقی فوق‌العاده سنگینی را متوجه ضامن می‌کند. ضامن با امضای این سند موافقت صریح خود را با شروط زیر اعلام می‌دارد:

• ضمانت تضامنی مطلق: آموزش و پرورش برای وصول حقوق و خسارات خود، حق مطالبه و صدور اجراییه هم‌زمان یا جداگانه علیه متقاضی و ضامن را دارد.
• تبدیل تعهد به پول رسمی: چنانچه به دلیل تخلف، انصراف یا لغو مجوز، ادامه تحصیل دانش‌آموزان تا پایان ترم متعذر (غیرممکن) شود، آموزش و پرورش مجاز است باقیمانده تعهدات دوره را به پول رسمی کشور تبدیل کرده و از ضامن مطالبه کند.
• حق تشخیص یک‌طرفه و قطعی خسارت: تشخیص میزان خسارت وارده ناشی از عدم ایفای تعهدات، منحصراً با اداره کل آموزش و پرورش بوده و این برآورد **قطعی و غیرقابل اعتراض** است؛ ضامن حق هرگونه شکایت به محاکم قضایی را از خود سلب می‌کند.

جدول مدارک لازم برای تنظیم تعهدنامه مدارس غیردولتی

متقاضیان محترم و ضامنین گرامی جهت ثبت رسمی این سند در دفترخانه ۹۳۰ تهران باید مدارک زیر را همراه داشته باشند:

⚠️ تذکر حقوقی فوق‌العاده مهم (بند ۱۸ و ۱۹): توجه داشته باشید که در صورت توقف، انصراف یا انحلال مدرسه، مسئولیت تسویه حساب مالی با اولیا و تحویل صورت‌جلسه شده پرونده‌های تحصیلی، مهر مدرسه، اسناد و تضامنین مالی کارکنان کاملاً بر عهده مؤسس است. همچنین در صورت دریافت زمین با کاربری آموزشی از سازمان مسکن و شهرسازی یا استفاده از تسهیلات بانکی، در صورت انحلال، زمین باید طبق نظر شورای سیاست‌گذاری مرکزی از طریق آگهی رسمی به سایر مؤسسان واجد شرایط واگذار شود و حق تصرف شخصی یا تغییر کاربری تجاری وجود ندارد.

هزینه تنظیم این سند