راهاندازی و اداره مدارس و مراکز آموزشی یا پرورشی غیردولتی، علاوه بر ایفای نقش در نظام تعلیم و تربیت، یک فعالیت حقوقی و اداری با تکالیف و حساسیتهای نظارتی بسیار بالا است. سازمان مدارس غیردولتی و ادارات کل آموزش و پرورش، صدور و تمدید مجوز راهاندازی (پروانه فعالیت) را مشروط به اجرای دقیق بندهای «ب» و «پ» ماده ۹ قانون تأسیس و اداره مدارس غیردولتی میدانند. متقاضیان ملزم هستند با حضور در دفترخانه، تعهدنامهای رسمی مبنی بر تأمین منابع مالی حداقل برای یک سال، تأمین فضا و نیروی انسانی واجد شرایط ارائه دهند. علاوه بر این، معرفی یک «ضامن تضامنی محضری» جهت جبران خسارات احتمالی ناشی از توقف ناگهانی دوره تحصیلی، رکن جداییناپذیر این پرونده ثبتی است. در این مطلب، مفاد ۱۹گانه این تعهدنامه و مسئولیتهای ضامن را واکاوی میکنیم.
تحلیل مفاد ۱۹گانه تعهدات مؤسسان مدارس غیردولتی
متن این تعهدنامه بر اساس قانون مصوب مجلس شورای اسلامی و آییننامههای هیئت وزیران تنظیم شده و کلیه منافذ حقوقی، مالی و انضباطی مدرسه را چتر حمایتی قرار میدهد. مهمترین ارکان این تعهدات را میتوان در ۴ محور خلاصه کرد:
۱. ممنوعیت واگذاری مجوز و ضوابط پذیرش محلی (بند ۱ و ۲)
برابر ماده ۹ آییننامه اجرایی، مجوز تأسیس و پروانه فعالیت منحصراً به نام متقاضی صادر میشود و هرگونه واگذاری، صلح یا انتقال آن به غیر تحت هر عنوان ممنوع است. همچنین مؤسس متعهد میشود وفق ماده ۲۸ قانون، همه ساله حداقل بیست درصد (۲۰٪) از کل ظرفیت پذیرش مدرسه را در صورت وجود متقاضی، به دانشآموزان ساکن در همان محله اختصاص دهد.
۲. نظاممندی مالی، شهریه مصوب و حساب بانکی (بند ۳، ۴ و ۱۵)
مؤسس حق دریافت هیچگونه شهریه مازادی تحت هر عنوان در طول سال تحصیلی ندارد و مکلف به رعایت بخشنامههای استرداد شهریه در صورت انصراف دانشآموز است. اخذ شهریه فوقبرنامه مکمل و تابستانی کاملاً اختیاری است. از طرفی، طبق مواد ۱۷ و ۱۸ آییننامه، مؤسس ملزم به افتتاح حساب جاری رسمی به نام مدرسه در یکی از بانکهای کشور بوده و تمامی تراکنشها (شهریه، سرویس، تغذیه و کمکهای مردمی) باید از این حساب عبور کرده و در دفاتر رسمی ثبت شود تا مورد بازرسی آموزش و پرورش و اداره دارایی قرار گیرد.
۳. ضوابط گزینش نیرو، قانون کار و شاخصهای عفاف (بند ۵، ۶، ۷ و ۹)
استخدام کلیه نیروهای آموزشی، اداری و خدماتی باید با رعایت ضوابط علمی، آموزشی و گزینش رسمی آموزش و پرورش صورت پذیرد. مؤسس موظف است مدیر واجد شرایط را جهت صدور ابلاغ معرفی کند. همچنین پوشش بیمهای کارکنان بر اساس قانون تأمین اجتماعی (ماده ۲۵) و تعیین حقوق و مزایای کارکنان غیررسمی بر اساس قانون کار (ماده ۲۶) الزامآور است. رعایت شاخصهای عفاف و حجاب ابلاغی ستاد امر به معروف توسط کارکنان، اولیا و دانشآموزان در محیط مدرسه و اردوها نیز الزامی است.
۴. استحکام بنا و جابجایی ملک (بند ۱۰ و ۱۱)
فضای آموزشی باید کاملاً مستقل، تخلیه شده و بدون سکونت غیر (به استثنای سرایدار) باشد. مدت اعتبار پروانه فعالیت مدرسه، منحصراً منطبق بر اعتبار تاییدیه استحکام بنای صادره از اداره کل نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس است. هرگونه جابجایی ملک یا تغییر ساختار ساختمان بدون نظر موافق نوسازی و آموزش و پرورش، مجوز را از درجه اعتبار ساقط میکند.
کالبدشکافی مسئولیت کیفری و مالی ضامن تضامنی
بخش دوم این سند، بار حقوقی فوقالعاده سنگینی را متوجه ضامن میکند. ضامن با امضای این سند موافقت صریح خود را با شروط زیر اعلام میدارد:
- ضمانت تضامنی مطلق: آموزش و پرورش برای وصول حقوق و خسارات خود، حق مطالبه و صدور اجراییه همزمان یا جداگانه علیه متقاضی و ضامن را دارد.
- تبدیل تعهد به پول رسمی: چنانچه به دلیل تخلف، انصراف یا لغو مجوز، ادامه تحصیل دانشآموزان تا پایان ترم متعذر (غیرممکن) شود، آموزش و پرورش مجاز است باقیمانده تعهدات دوره را به پول رسمی کشور تبدیل کرده و از ضامن مطالبه کند.
- حق تشخیص یکطرفه و قطعی خسارت: تشخیص میزان خسارت وارده ناشی از عدم ایفای تعهدات، منحصراً با اداره کل آموزش و پرورش بوده و این برآورد **قطعی و غیرقابل اعتراض** است؛ ضامن حق هرگونه شکایت به محاکم قضایی را از خود سلب میکند.
جدول مدارک لازم برای تنظیم تعهدنامه مدارس غیردولتی
متقاضیان محترم و ضامنین گرامی جهت ثبت رسمی این سند در دفترخانه ۹۳۰ تهران باید مدارک زیر را همراه داشته باشند:
| مدارک متقاضی (مؤسس مدرسه) |
مدارک ضامن تضامنی |
مستندات اداری و مجوزها |
| اصل کارت ملی هوشمند جدید متقاضی |
اصل کارت ملی هوشمند جدید ضامن |
موافقت اصولی یا مجوز تأسیس اولیه صادره از آموزش و پرورش |
| ثبتنام فعال و حساب کاربری در سامانه ثنا |
ثبتنام فعال در سامانه ثنا جهت اخذ امضای دیجیتال |
تاییدیه هندسی و فنی استحکام بنا صادره از اداره کل نوسازی مدارس |
| کد پستی ۱۰ رقمی و آدرس دقیق محل سکونت |
فیش حقوقی، حکم کارگزینی یا مدارک شغلی ضامن جهت احراز توانمندی مالی |
نسخه چاپی فرم پیشنویس تعهدنامه ابلاغی شورای سیاستگذاری ارگان مربوطه |
⚠️ تذکر حقوقی فوقالعاده مهم (بند ۱۸ و ۱۹): توجه داشته باشید که در صورت توقف، انصراف یا انحلال مدرسه، مسئولیت تسویه حساب مالی با اولیا و تحویل صورتجلسه شده پروندههای تحصیلی، مهر مدرسه، اسناد و تضامنین مالی کارکنان کاملاً بر عهده مؤسس است. همچنین در صورت دریافت زمین با کاربری آموزشی از سازمان مسکن و شهرسازی یا استفاده از تسهیلات بانکی، در صورت انحلال، زمین باید طبق نظر شورای سیاستگذاری مرکزی از طریق آگهی رسمی به سایر مؤسسان واجد شرایط واگذار شود و حق تصرف شخصی یا تغییر کاربری تجاری وجود ندارد.
هزینه تنظیم این سند
- هزینه تنظیم این سند در دفترخانه اسناد رسمی 930 تهران در سال 1405 مطابق تعرفههای مصوب سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، مبلغ 573,000 تومان است.
- این مبلغ ثابت و مقطوع بوده و قابل افزایش یا کاهش نیست و هیچ دفترخانهای مجاز به دریافت مبلغی بیشتر یا کمتر از تعرفه اعلام شده نمیباشد.
پرداخت هزینه تنظیم سند میبایست پس از اتمام مراحل تنظیم و پیش از امضای نهایی، از طریق کارت بانکی و توسط یکی از مراجعین محترم صورت پذیرد.
در مواردی که تعداد طرفین یک سند بیش از دو نفر باشد، مطابق با تعرفه قانونی، مبلغ 22.000 تومان به ازای هر نفر اضافی به هزینه کل سند افزوده خواهد شد.
پس از پرداخت موفق هزینه و ثبت اطلاعات مربوطه در سیستم، شناسه یکتای سند برای شما صادر میگردد. در نهایت، پس از انجام تشریفات امضاء، ثبت اثر انگشت و تأیید نهایی توسط سردفتر، یک نسخه چاپی از سند به هر یک از طرفین حاضر تحویل داده شده و همچنین نسخه الکترونیک آن جهت دسترسی دائمی در کارتابل شخصی شما در سامانه کاتب بارگذاری خواهد شد.
ما در دفترخانه اسناد رسمی 930 تهران، همواره در تلاشیم تا با شفافیت کامل و رعایت دقیق قوانین و مقررات، بهترین خدمات را به شما مراجعین گرامی ارائه دهیم.
