پرداخت کامل وام مسکن، پایان راه نیست! تا زمانی که ‘فک رهن’ به صورت رسمی در دفتر اسناد رسمی ثبت نشود، سند ملک شما همچنان در گرو بانک باقی میماند. فک رهن فرآیندی است که طی آن، وثیقه بودن ملک شما رسماً خاتمه مییابد و سندتان آزاد میشود. اما مراحل دقیق فک رهن چیست؟ چه مدارکی، به خصوص نامه تسویه حساب بانک، لازم است و هزینه آن چقدر است؟ این راهنما، صفر تا صد آزادسازی سند ملک در دفتر اسناد رسمی را به شما آموزش میدهد.
فک رهن ملک در دفتر اسناد رسمی: فرآیند و هزینه ها
بالاخره آخرین قسط وام مسکن خود را پرداخت کردید و از شر بدهی خلاص شدید؟ تبریک! اما کار هنوز تمام نشده، باید سند ملک خود را رسماً از رهن بانک آزاد کنید.
فک رهن ملک چیست؟ (آزادسازی سند پس از تسویه وام)
فک رهن به فرآیند قانونی و رسمی آزادسازی یک ملک از وثیقه بودن برای یک وام یا بدهی خاص گفته میشود. هنگامی که شما وامی (مثلاً وام مسکن) از بانک دریافت میکنید و ملک خود را به عنوان تضمین در رهن بانک قرار میدهید (با تنظیم سند رهنی)، تا زمان تسویه کامل بدهی، ملک شما در رهن باقی میماند.
پس از پرداخت کامل اقساط و تسویه نهایی با بانک، باید با مراجعه به دفتر اسناد رسمی، سندی تحت عنوان «سند فک رهن» تنظیم کنید تا به صورت رسمی اعلام شود که بدهی شما پرداخت شده و بانک دیگر حقی بر ملک شما به عنوان وثیقه آن وام ندارد و سند شما آزاد میشود.
چرا فک رهن ملک اهمیت دارد و ضروری است؟
شاید فکر کنید همین که وام تسویه شده کافی است، اما انجام رسمی فک رهن ضروری است چون:
- آزادسازی کامل سند: تا زمانی که فک رهن ثبت نشود، در سوابق ثبتی ملک، همچنان به عنوان ملک در رهن شناخته میشود و این موضوع در استعلامات ثبتی منعکس میگردد.
- امکان فروش آزادانه: برای فروش ملک، خریدار معمولاً سند آزاد و بدون رهن میخواهد. فک رهن این امکان را فراهم میکند.
- امکان دریافت وام جدید: اگر بخواهید مجدداً روی همین ملک وام بگیرید، بانک جدید نیاز به سند آزاد دارد.
- رفع محدودیتهای قانونی: با فک رهن، تمام محدودیتهای ناشی از رهن قبلی برداشته میشود.
- آرامش خیال مالک: ثبت فک رهن به شما اطمینان کامل میدهد که هیچ ادعایی بابت وام تسویه شده، متوجه ملک شما نخواهد بود.
مراحل گام به گام فک رهن در دفتر اسناد رسمی
فرآیند آزادسازی سند ملک از رهن، مراحل مشخص و نسبتاً سادهای دارد:
گام ۱: تسویه کامل بدهی با بانک
اولین و بدیهیترین قدم، پرداخت کامل اصل و سود وام و هرگونه جرایم احتمالی به بانک یا موسسه مالی وامدهنده (مرتهن) است.
گام ۲: دریافت نامه فک رهن از بانک (کلیدیترین مدرک!)
پس از تسویه حساب کامل، باید به بانکی که از آن وام گرفتهاید مراجعه کرده و درخواست نامه رسمی فک رهن (یا مفاصاحساب کامل وام) نمایید. این نامه که خطاب به دفتر اسناد رسمی (معمولاً دفترخانهای که خودتان معرفی میکنید یا گاهی همان دفترخانهای که سند رهن اولیه را تنظیم کرده) صادر میشود، باید موارد زیر را تأیید کند:
- تأیید تسویه کامل بدهی توسط شما (راهن).
- اعلام رضایت بانک (مرتهن) با فک رهن از ملک مشخص (با ذکر پلاک ثبتی).
- معرفی نماینده (در صورت لزوم) یا اعلام عدم نیاز به حضور نماینده برای امضای سند فک رهن.
دریافت این نامه از بانک، حیاتیترین بخش فرآیند است. بدون آن، دفترخانه نمیتواند فک رهن را انجام دهد.
گام ۳: مراجعه به دفترخانه با مدارک
شما به عنوان مالک ملک (راهن)، با در دست داشتن اصل نامه فک رهن بانک و سایر مدارک لازم (که در ادامه میآید) به دفتر اسناد رسمی منتخب خود (مثلاً دفتر ۹۳۰ تهران) مراجعه میکنید.
گام ۴: تنظیم سند فک رهن توسط دفترخانه
- دفترخانه مدارک شما، بهخصوص نامه بانک را بررسی و هویت شما را احراز میکند.
- سپس بر اساس نامه بانک و مشخصات سند رهنی قبلی، سند رسمی «فک رهن» را تنظیم مینماید. این سند معمولاً متنی کوتاه دارد که اعلام میکند با توجه به تسویه بدهی، رهن از ملک مذکور فک گردید.
گام ۵: امضا و ثبت نهایی فک رهن
- شما (مالک/راهن) سند فک رهن و دفتر مربوطه را امضاء میکنید. (همانطور که گفته شد، حضور نماینده بانک برای امضا، بسته به رویه بانک و متن نامه فک رهن دارد و همیشه الزامی نیست).
- سردفتر، سند فک رهن را در سامانه ثبت آنی ثبت نهایی میکند.
- دفترخانه مراتب فک رهن را به صورت الکترونیکی به اداره ثبت اسناد و املاک محل اطلاع میدهد تا از سوابق ثبتی ملک، رهن مربوطه حذف گردد.
مدارک مورد نیاز برای انجام فک رهن
برای انجام فک رهن در دفترخانه، معمولاً به مدارک زیر نیاز دارید:
- اصل نامه رسمی فک رهن / تسویه حساب کامل وام از بانک (خطاب به دفترخانه) – (مهمترین مدرک)
- اصل شناسنامه مالک / راهن
- اصل کارت ملی هوشمند مالک / راهن
- اصل سند مالکیت ملک (تک برگ یا دفترچهای)
- اصل سند رهنی اولیه (در صورت وجود و دسترسی – به تسریع کار کمک میکند)
- پرداخت هزینه تنظیم سند فک رهن
هزینه فک رهن در دفتر اسناد رسمی چقدر است؟
خبر خوب این است که هزینه تنظیم سند فک رهن معمولاً مبلغ چشمگیری نیست. برخلاف سند رهنی اولیه که حقالتحریر آن بر اساس مبلغ وام محاسبه میشود، حقالتحریر سند فک رهن طبق تعرفه رسمی امسال، معمولاً یک مبلغ نسبتاً ثابت و اندک است (یا بر اساس تعرفه اسناد غیرمالی محاسبه میشود). این هزینه توسط مالک ملک (راهن) پرداخت میگردد.
برای اطلاع از مبلغ دقیق، میتوانید از دفترخانه استعلام نمایید.
آیا میتوان فک رهن را همزمان با فروش ملک انجام داد؟
بله، این کار بسیار رایج است. در این حالت:
- فروشنده (که ملکش در رهن است) با خریدار توافق میکند.
- در روز تنظیم سند در دفترخانه، فروشنده با بخشی از پول دریافتی از خریدار، باجه بانک مستقر در دفترخانه (در صورت وجود) یا شعبه بانک مراجعه کرده و وام را تسویه و نامه فک رهن را دریافت میکند (این نیازمند هماهنگی قبلی با بانک است).
- سپس بلافاصله در همان دفترخانه، ابتدا سند فک رهن و سپس سند قطعی انتقال به نام خریدار تنظیم و امضاء میشود.
این فرآیند نیازمند دقت و هماهنگی کامل بین خریدار، فروشنده، بانک و دفترخانه است.
خیالتان راحت! فک رهن سریع و دقیق در دفتر ۹۳۰ تهران
آزادسازی سند ملک پس از سالها پرداخت قسط، لحظهای شیرین است. ما در دفتر اسناد رسمی ۹۳۰ تهران با آگاهی کامل از فرآیند فک رهن و رویههای بانکی:
- شما را در مورد مدارک لازم راهنمایی میکنیم.
- صحت نامه فک رهن بانک را به دقت بررسی مینماییم.
- سند فک رهن را با سرعت و دقت تنظیم و ثبت میکنیم.
- اطمینان حاصل میکنیم که اطلاعرسانی لازم به اداره ثبت برای آزادسازی نهایی سند شما انجام شود.
وام خود را تسویه کردهاید؟ برای برداشتن قدم نهایی و آزادسازی کامل سند ملک خود از طریق ثبت رسمی فک رهن، به ما در دفتر اسناد رسمی ۹۳۰ تهران مراجعه کنید. کارشناسان ما آمادهاند تا این فرآیند را به سرعت و به درستی برای شما انجام دهند. با ما تماس بگیرید یا به آدرس ما بیایید.
فک رهن: پایان رسمی تعهدات، آغاز مالکیت بی قید و شرط!
12 دیدگاه. Leave new
سلام آیا وفق قوانین و بخشنامه های ثبتی دفترخانه می تواند بدون حضور راهن و سند مالکیت و فقط بصرف نامه بانک از ملکی فک رهن به عمل آورد؟ چنانچه بخشنامه ای در این خصوص وجود دارد درخواست آن با قید فوریت مورد استدعاست.
کاربر گرامی جناب آقای محمد پورمحمد، با سلام و احترام.
در پاسخ به سوال شما باید گفت که فک رهن یک عمل حقوقی یکطرفه از سوی مرتهن (بانک) است که به معنای اعراض از حق وثیقه میباشد. بنابراین، صرفِ نامه رسمی و یا سیستمی بانک مبنی بر تسویه حساب و رضایت به فک رهن، برای دفترخانه جهت تنظیم سند فسخ رهنی کافی است و قانوناً نیازی به حضور راهن (مالک) نیست. در خصوص سند مالکیت، اگرچه رویه سنتی بر این بود که خلاصه فسخ پشت سند درج شود، اما در سیستم نوین «تصدیق الکترونیک» و سامانه ثبت آنی، اصل بر ثبت سیستمی فک رهن است. با این حال، جهت تطبیق پلاک ثبتی و جلوگیری از اشتباه، ارائه تصویر یا کپی سند معمولاً ضروری است.
ازتبریزمزاحم میشم وام روازبانک دیروزتسویه کردم منتهی دفترخانه میگه که از تهران سیستم قطعه ومنتظرپیامک باشید
جناب آقای عبدی، هموطن گرامی از تبریز؛
معمولاً قطع شدن سامانه سراسری نیست و ممکن است مقطعی باشد.
سلام ایا فک رهن باید حتما در همان دفترخانه ای که سند رو به رهن بانک دراورده انجام شود،ممنون
با سلام خدمت شما جناب آقای محمدی گرامی،
در خصوص پرسش شما درباره فک رهن، مستحضر باشید که بر اساس سیستم یکپارچه ثبت الکترونیک اسناد، الزامی قطعی برای مراجعه به همان دفترخانه سابق وجود ندارد. چنانچه بانک عامل نامه فک سند را به صورت سیستمی یا مکتوب صادر کند، شما میتوانید به هر دفترخانه دلخواهی مراجعه نمایید. با این حال، به دلیل دسترسی دفترخانه تنظیمکننده سند رهنی به سوابق فیزیکی و پرونده، معمولاً انجام این کار در همان واحد با سرعت بیشتری صورت میگیرد.
سلام.ببخشید سندمارهن بانک بوده تسویه کردیم واقدامات لازم رو انجام دادیم دفتر خانه به ما یک کاغذ فسخ سند داده.مامیخوایم سندمون رو در دادگاه وثیقه بذاریم دادگاه میگه دفترخانه در سیستم ثبت نکرده ازادی سند رو خواستم ببینم بدون ثبت درسیستم میشه فسخ سند صادرکرد؟!
با سلام خدمت شما خوشبیان گرامی؛
خیر، صرف ارائه برگه فیزیکی (نامه فسخ) برای مراجعی مانند دادگاه کافی نیست. دفترخانه موظف است پس از تنظیم سند فک رهن، مراتب را به صورت الکترونیکی در سامانه ثبت الکترونیک اسناد و سامانه cpms ثبت کند تا وضعیت ملک در استعلامات آنی از «رهنی» به «آزاد» تغییر یابد. احتمالا به دلیل نقص در ارسال سیستمی یا عدم تایید نهایی در سامانه توسط واحد ثبتی، این تغییر اعمال نشده است.
پیگیری سریع: شما میتوانید به دفترخانه مربوطه مراجعه و تقاضای «ارسال مجدد فک رهن» را داشته باشید.
با سلام و تشكر از اطلاعات ارايه شده، چنانچه فك رهن بخواهد در دفترخانه ديگري بجز دفترخانه اي كه رهن را انجام داده صورت گيرد آيا دفترخانه اوليه ميتواند همكاري نكند و نامه عدم صدور اجراييه را براي دفترخانه جديد نفرستد و درخواست اخذ وجه و واريز به كارت شخصي با مبلغ غيرمتعارف حتي بيش از هزينه ٣٠٠ -٤٠٠ هزارتوماني فك رهن نمايد؟ در اينصورت چكار بايد كرد؟آيا اين امر ميتواند كار فك رهن را مختل نمايد ؟ مرجع رسيدگي كننده كيست؟
از نظر قانونی هیچ الزامی وجود ندارد که فک رهن حتماً در دفترخانه تنظیمکننده سند رهنی انجام شود. اگر نامه بانک خطاب به «کلیه دفاتر اسناد رسمی» باشد، هر دفتری صلاحیت انجام آن را دارد. اما اگر بانک نامه را صرفاً خطاب به دفترخانه اولیه زده باشد، باید به همانجا مراجعه کنید. در خصوص “نامه عدم صدور اجراییه”، دفترخانه جدید میتواند این مورد را به صورت سیستمی استعلام کند و عدم همکاری دفترخانه قبلی تخلف محسوب میشود. دریافت وجه به کارت شخصی نیز اکیداً ممنوع است.
بسیار عالی
تشکر از نظر لظف شما