با اجرایی شدن قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول، مفاهیم جدیدی وارد ادبیات حقوقی و ثبتی کشور شده است. یکی از مهمترین این مفاهیم، قرارداد یکسان و فرآیند تأیید آن در دفاتر اسناد رسمی است. در این مقاله جامع، به زبان ساده و کاربردی بررسی میکنیم که تأیید قرارداد یکسان چیست، چه مراحلی دارد و چرا برای تثبیت مالکیت شما کاملاً ضروری است.
راهنمای جامع تأیید قرارداد یکسان در دفتر اسناد رسمی (و رفع محدودیت ماده ۱۹)
بدون دیدگاه
قرارداد یکسان چیست؟
بر اساس آییننامه ماده ۳ قانون الزام به ثبت رسمی، قراردادهای یکسان در واقع فرمها و نمونههای الکترونیکی متحدالشکلی هستند که حاوی اقلام اطلاعاتی مشخص بوده و غیرقابل ویرایش میباشند. هدف از ایجاد این قراردادها، جلوگیری از ابهامات حقوقی، کاهش کلاهبرداری و استانداردسازی معاملات املاک است.
تأیید قرارداد یکسان یعنی چه و چرا اهمیت دارد؟
بسیاری از افراد تصور میکنند صرفِ ثبت یک قرارداد در سامانه به معنای پایان کار است؛ اما اینطور نیست. تأیید قرارداد یکسان به فرآیندی گفته میشود که طی آن، طرفین معامله به دفتر اسناد رسمی مراجعه کرده و سردفتر با بررسی دقیق و احراز هویت، استعلامهای قانونی (مانند بازداشتی نبودن ملک و نداشتن منع معاملاتی) را انجام میدهد. پس از احراز صحت همهچیز، سردفتر قرارداد را تأیید کرده و محدودیتهای انتقال بعدی ملک را در سیستم برطرف میکند.
تفاوت ثبت قرارداد یکسان با تأیید قرارداد یکسان
برای درک بهتر، این دو مرحله را از هم تفکیک میکنیم:
- ثبت قرارداد: مرحله اول است که اطلاعات معامله در قالب قرارداد یکسان در سامانه وارد میشود. این کار نیازی به حضور در دفترخانه ندارد.
- تأیید قرارداد: مرحله دوم و نهایی است که حتماً باید در دفتر اسناد رسمی انجام شود تا قرارداد رسمیت کامل یافته و شما اجازه دخل و تصرف حقوقی (مثل فروش مجدد) را پیدا کنید.
چه زمانی و چه کسانی باید برای تأیید قرارداد مراجعه کنند؟
بر اساس قانون، طرفین قرارداد موظفند حداکثر ظرف مدت ۳ ماه پس از ثبت قرارداد یکسان در سامانه، جهت ادامه فرآیند و رفع محدودیتها به دفتر اسناد رسمی مراجعه کنند. حضور خریدار و فروشنده (یا نمایندگان قانونی آنها) با همراه داشتن مدارک هویتی در این مرحله الزامی است.
توجه بسیار مهم: تنها در صورتی امکان انجام فرآیند تأیید قرارداد در دفتر اسناد رسمی ۹۳۰ تهران برای شما وجود دارد که هنگام تنظیم اولیه قرارداد یکسان، دقیقاً نام و کد همین دفترخانه را به عنوان دفترخانه منتخب خود انتخاب کرده باشید. در غیر این صورت، سیستم اجازه تأیید قرارداد در دفتر ما را نخواهد داد. لطفاً هنگام ثبت اولیه به این موضوع دقت کنید.
مراحل تأیید قرارداد در دفترخانه و مدارک لازم
فرآیند کار در دفترخانه به شکلی سریع و سیستمی انجام میشود. برای این کار مدارک هویتی (کارت ملی و شناسنامه) و اطلاعات قرارداد ثبت شده در سامانه مورد نیاز است:
- مراجعه طرفین به دفترخانه منتخب در زمان مقرر.
- ارائه مدارک و احراز هویت توسط سردفتر.
- بررسی و فراخوانی قرارداد ثبتشده در سامانه.
- اخذ استعلامهای قانونی و تایید فقدان موانع معاملاتی.
- پرداخت هزینههای قانونی از طریق شبکه بانکی مستقر در دفترخانه.
- تایید نهایی سیستمی و انعکاس خلاصه معامله در دفتر الکترونیک املاک.
محاسبهگر هزینه تأیید قرارداد یکسان و رفع محدودیت
موضوع ماده ۱۹ آییننامه قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول
ریال
توجه: این حالت مختص مراجعینی است که گواهی مفاصاحساب را از سازمان امور مالیاتی اخذ نمودهاند و مبلغ ارزش معاملاتی ملک مشخص است. در غیر اینصورت از تب «ارزش معاملاتی را ندارم» استفاده کنید.
هزینه تأیید قرارداد یکسان چگونه محاسبه میشود؟
یکی از سوالات پرتکرار مراجعین، نحوه محاسبه هزینههاست. خوشبختانه این مبلغ کاملاً مشخص و شفاف است. هزینه تأیید قرارداد یکسان و رفع محدودیت (موضوع ماده ۱۹ آییننامه)، دقیقاً معادل ۴۰ درصد حقالتحریر ثبت همان قرارداد بر اساس تعرفههای مصوب محاسبه میشود.
مثال: اگر طبق تعرفه قانونی، حقالتحریر ثبت معامله ملک شما در دفترخانه ۱ میلیون تومان باشد، هزینه تأیید قرارداد یکسان برای آن معامله مبلغ ۴۰۰ هزار تومان (یعنی ۴۰ درصد) خواهد بود. مبالغ دولتی و مالیاتهای مربوطه نیز طبق قوانین دریافت میگردد.
مبنای قانونی دریافت هزینه
این نحوه محاسبه بر اساس بخشنامه تعرفه حقالتحریر دفاتر اسناد رسمی ابلاغ شده تعیین گردیده است و دریافت کلیه مبالغ صرفاً از طریق سامانه پرداخت الکترونیکی مستقر در دفترخانه انجام میپذیرد.
هنوز قرارداد خود را تنظیم نکردهاید؟ سامانه یکثبت
اگر قصد انجام معاملهای را دارید اما هنوز قرارداد یکسان خود را تنظیم و ثبت نکردهاید، میتوانید به سادگی و به صورت کاملاً آنلاین از طریق سامانه یکثبت به نشانی https://yeksabt.ir قرارداد یکسان خود را تنظیم و ثبت کنید.
یادآوری مجدد: فراموش نکنید که در مراحل ثبت قرارداد خود در این سامانه، حتماً دفتر اسناد رسمی ۹۳۰ تهران را جهت مراجعه حضوری و تأیید نهایی انتخاب کنید تا بتوانیم فرآیند تأیید شما را در سریعترین زمان ممکن انجام دهیم.
رفع محدودیت موضوع ماده ۱۹ آییننامه ماده ۳ چیست؟
شاید این اصطلاح حقوقی کمی پیچیده به نظر برسد. به زبان ساده، وقتی شما ملکی را از طریق قرارداد یکسان در سامانه معامله میکنید، قانونگذار ممنوعیتی برای شما در نظر گرفته است: تا زمانی که به دفترخانه مراجعه نکنید، حق ثبت هیچگونه عمل حقوقی جدیدی (مثل فروش مجدد ملک) را نخواهید داشت.
سردفتر با بررسی موانع قانونی و انجام فرآیند تأیید (موضوع ماده ۱۹)، این قفل سیستمی را باز کرده و در اصطلاح حقوقی «رفع محدودیت» میکند. پس از این مرحله، مالکیت شما کاملاً تثبیت شده و محدودیتهای سیستمی شما در دفتر الکترونیک املاک برداشته میشود.
برای مطالعه مقالات بیشتر و دسترسی به آموزشهای تخصصی پیرامون این موضوع، پیشنهاد میکنیم به صفحه آموزشهای مرتبط با قراردادهای یکسان در سایت محضرچی مراجعه نمایید.
پرسشهای متداول کاربران
- آیا میتوانم قراردادی که در سامانه به نام دفترخانه دیگری ثبت شده را در دفترخانه ۹۳۰ تأیید کنم؟
خیر. همانطور که در طول مقاله اشاره شد، امکان تأیید قرارداد تنها در صورتی مقدور است که هنگام تنظیم اولیه، نام دفتر اسناد رسمی ۹۳۰ تهران انتخاب شده باشد. - اگر ظرف ۳ ماه برای تأیید قرارداد به دفترخانه مراجعه نکنیم چه میشود؟
عدم مراجعه در مهلت مقرر سهماهه به دفترخانه، باعث میشود محدودیتهای معاملاتی پابرجا بماند و بر اساس توافقات یا مقررات، ممکن است شرایط الزامآوری برای تعیین تکلیف قرارداد ایجاد شود. - آیا در قرارداد یکسان امکان تغییر شروط وجود دارد؟
خیر. ویژگی اصلی قراردادهای یکسان، غیرقابل ویرایش بودن آنها (بدون امکان کاهش یا افزایش شروط قراردادی) است. - آیا در مرحله ثبت قرارداد یکسان در سامانه نیاز به مراجعه به دفترخانه است؟
خیر، مرحله اولیه ثبت قرارداد نیازی به مراجعه به دفترخانه ندارد. مراجعه به دفترخانه فقط در مرحله بعد و برای تأیید قرارداد و رفع محدودیت الزامی است.
مطالب مرتبط
